Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUD69
Tytuł

Projekt ustawy o Straży Ochrony Kolei

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Na mocy obowiązujących obecnie przepisów  ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2015 r. poz. 1297, z późn. zm.), Straż Ochrony Kolei umiejscowiona jest w strukturze zarządcy infrastruktury kolejowej. Mimo takiego ulokowania, jej działalność jest finansowana dotacją podmiotową z budżetu Państwa. Obecne umiejscowienie SOK rodzi szereg utrudnień i ograniczeń uniemożliwiających np. wykorzystanie funduszy pomocowych UE, sprawne podejmowanie decyzji związanych ze zwiększaniem stanu służby i dostosowaniem jej do zmieniających się warunków geopolitycznych. Dodatkowo dotychczasowe doświadczenia w funkcjonowaniu Straży Ochrony Kolei w strukturach spółki prawa handlowego wyraźnie wskazują na konflikt interesów pomiędzy ustawowymi zadaniami formacji mającej na celu zagwarantowanie jak najwyższego poziomu bezpieczeństwa publicznego, a celami spółki nastawionej na osiąganie zysku. Ponadto w świetle obowiązujących obecnie przepisów, każdy z zarządców infrastruktury kolejowej może powołać Straż Ochrony Kolei, uzyskując tym samym nadzór nad uzbrojoną formacją posiadającą ustawowe uprawnienia, głęboko ingerujące w prawa  i wolności obywateli, co powinno być zastrzeżone wyłącznie dla organów państwowych. Dla właściwego wykonywania nałożonych na SOK obowiązków niezbędne jest uregulowanie ustawowo kwestii podziału ról i nadanie właściwego statusu organowi, który w rzeczywistości realizuje zadania przypisane organom ochrony porządku publicznego.  Przedłożony projekt ustawy jest odpowiedzią na zmieniającą się specyfikę współczesnych zagrożeń, która wymusza diametralną zmianę podejścia do kwestii zapewnienia bezpieczeństwa oraz uregulowań prawno–organizacyjnych formacji odpowiedzialnej za bezpieczeństwo publiczne na obszarze kolejowym, poprzez stworzenie przepisów gwarantujących utrzymanie właściwego poziomu bezpieczeństwa publicznego na obszarach kolejowych, w pociągach i innych pojazdach kolejowych.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Istotą zmiany jest przekształcenie SOK z formacji wchodzącej w struktury spółki prawa handlowego w służbę nadzorowaną przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz przywrócenie statusu formacji państwowej jaką SOK straciło w wyniku rozpoczęcia procesu restrukturyzacji PKP.
Jednocześnie zakłada się przeniesienie lub przejęcie obecnie posiadanego majątku SOK powstałego wskutek wydatkowania pieniędzy publicznych wynikających z finansowania SOK przez budżet państwa oraz przejęcia od PKP siedzib SOK, które są własnością SOK lub są przez SOK dzierżawione.
Projekt ustawy zakłada również doprecyzowanie i wzbogacenie wachlarza możliwości działania SOK w celu uszczegółowienia obowiązków wynikających z ochrony obszarów kolejowych.
Projekt w sposób precyzyjny i całościowy określa uprawnienia i obowiązki funkcjonariuszy Straży Ochrony Kolei, na kształt uprawnień funkcjonariuszy innych państwowych służb porządku publicznego, a  jednocześnie eliminuje pojawiające się obecnie wątpliwości w zakresie uprawnień funkcjonariuszy SOK przy wykonywaniu czynności służbowych np. w ramach prowadzonych czynności wyjaśniających. Projekt nakłada na  funkcjonariuszy Straży Ochrony Kolei również nowe zadanie w postaci rozpoznawania i wykrywania określonego katalogu przestępstw oraz ścigania ich sprawców oraz nadaje uprawnienia konieczne do realizacji tego zadania (m.in. wykonywanie czynności operacyjno-rozpoznawczych, dochodzeniowo-śledczych i administracyjno-porządkowych). Ponadto określono także zamknięty katalog zadań realizowanych przez Straż Ochrony Kolei poza obszarem kolejowym, pociągami i innymi pojazdami kolejowymi.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMSWiA
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuKrzysztof Kozłowski Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMSWiA
Planowany termin przyjęcia projektu przez RM
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-
Data modyfikacji : 26.02.2018
Rejestr zmian