Archiwalny wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów z okresu 4 grudnia 2015 r. – 21 listopada 2019 r.

Numer projektuUD143
Tytuł

Projekt ustawy o zmianie ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz niektórych innych ustaw

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego zwrócił uwagę na niezadowalający poziom współpracy między sektorem nauki a biznesem, a także niskie zaangażowaniem polskich jednostek naukowych w badania wymagające udziału naukowców o doświadczeniu międzynarodowym.
Jednym z czynników ograniczających zakres współpracy środowiska naukowego z otoczeniem społeczno-gospodarczym jest brak wyraźnie określonych możliwości rozwoju kariery naukowej na podstawie osiągnięć w pracach wdrożeniowych. Osoby odnoszące znaczące sukcesy w obszarze wykorzystywania wyników badań naukowych lub prac rozwojowych do potrzeb otoczenia społeczno-gospodarczego nie mają obecnie jasno określonych zasad rozwoju swojej kariery zawodowej. Ogranicza to zainteresowanie środowiska naukowego pracami wdrożeniowymi, co z kolei przekłada się na niski poziom współpracy jednostek naukowych z podmiotami funkcjonującymi w ich otoczeniu społeczno-gospodarczym. Niewielkie zainteresowanie współpracą nie przyczynia się do nawiązywania kontaktów, budowania dobrych relacji i zdobywania pozytywnych doświadczeń, co byłoby istotne, aby współpraca mogła się rozwijać na coraz szerszą skalę.
Obowiązujący od 1 października 2011 r. przepis art. 21a ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o  stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki daje możliwość nadania uprawnień równoważnych uprawnieniom wynikającym z posiadania stopnia doktora habilitowanego osobom posiadającym stopień doktora, zatrudnionym na stanowisku profesora nadzwyczajnego lub profesora wizytującego, które podczas pracy w innym państwie przez co najmniej 5 lat kierowały samodzielnie zespołami badawczymi oraz posiadają znaczący dorobek i osiągnięcia naukowe. Jednakże stosowanie przepisów tego artykułu jest ograniczone.
Przepisy nie przewidują jednak możliwości nadania uprawnień na podstawie osiągnięć w zakresie działalności wdrożeniowej. W opinii członów Komitetu Polityki Naukowej, wyrażanych podczas posiedzenia w dniu 6 lipca 2016 r., uczelnie byłyby zainteresowane pozyskaniem osoby z wybitnym doświadczeniem we wdrożeniach, jeśli możliwe byłoby nadanie takiej osobie uprawnień samodzielnego pracownika naukowego.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Proponuje się wprowadzenie w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki uzupełniającej ścieżki kariery akademickiej, umożliwiającej uzyskanie stopnia doktora oraz uprawnień równoważnych z uprawnieniami doktora habilitowanego na podstawie osiągnięć w pracach wdrożeniowych, polegających na przystosowaniu wyników badań naukowych do potrzeb otoczenia społeczno-gospodarczego.
Niezbędne zmiany przewidziano także w ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym, które będą miały na celu uzyskanie spójności systemowej. Będą one polegały w szczególności na wprowadzeniu możliwości zatrudniania na stanowisku profesora nadzwyczajnego osób, które uzyskały uprawnienia równoważne z uprawnieniami doktora habilitowanego z tytułu osiągnięć w zakresie wdrażania wyników badań naukowych lub prac rozwojowych oraz wprowadzeniu możliwości kształcenia uczestnika studiów doktoranckich we współpracy z zatrudniającym go przedsiębiorcą lub innym podmiotem.
Ponadto, projekt przewiduje wprowadzenie w ustawie z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki dodatkowego instrumentu wspierającego zainteresowanie nową ścieżką kariery w postaci programu pod nazwą „Doktorat wdrożeniowy” (realizowanego na podobnej podstawie prawnej jak program „Diamentowy Grant”, uregulowany w przepisach art. 26 ust. 3a-3e ustawy o zasadach finansowania nauki). Celem programu będzie dofinansowanie kosztów badań naukowych lub prac rozwojowych prowadzonych w ramach studiów doktoranckich, na których kształcenie odbywa się we współpracy z przedsiębiorcą lub innym podmiotem zatrudniającym doktoranta. W ramach programu przewidziano ponadto finansowanie stypendium doktoranckiego. Do programu mogłoby przystąpić do 500 osób rocznie. Proponowane przepisy przewidują również przekazanie jednostkom naukowym środków na pokrycie kosztów utrzymania aparatury badawczej oraz bieżących wydatków na badania prowadzone przez osoby realizujące doktoraty wdrożeniowe. Zakłada się, że ustanowienie programu będzie stanowiło dodatkową zachętę do korzystania, w większym stopniu niż dotychczas, z możliwości rozwijania kariery naukowej w oparciu o prowadzenie badań naukowych lub prac rozwojowych ukierunkowanych na wdrożenie ich wyników.
Doktoraty tego typu z powodzeniem funkcjonują w niektórych państwach europejskich. Dualny tryb studiów w ramach programu doktoratu wdrożeniowego (doktorant jest pracownikiem podmiotu, którego dotyczy dany problem naukowy, a jednocześnie pełnoprawnym uczestnikiem studiów doktoranckich) oraz podwójna opieka nad doktorantem (opiekun naukowy w jednostce naukowej oraz wyznaczony pracownik u pracodawcy doktoranta) przyczynia się do rozwoju kontaktów pomiędzy jednostką naukową a otoczeniem społeczno-gospodarczym, intensyfikacji badań naukowych o potencjale komercyjnym, a także umożliwia badaczom (doktorantom) zdobycie doświadczenia w prowadzeniu działalności B+R. Uruchomienie doktoratów wdrożeniowych jest jednym z działań przewidzianych w projekcie Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju (Obszar Rozwój innowacyjnych firm, IV. Kierunki interwencji: mobilizacja kapitału prywatnego na rzecz prowadzenia działalności B+R+I, zwiększenie potencjału rynkowego prowadzonych badań oraz stopnia komercjalizacji wyników prac B+R).
Nowe regulacje jasno określą możliwości uzyskania stopnia doktora oraz uprawnień równoważnych z uprawnieniami doktora habilitowanego na podstawie osiągnięć w pracach wdrożeniowych. W konsekwencji, osoby odnoszące znaczące sukcesy w zakresie zastosowania wyników badań naukowych lub prac rozwojowych do potrzeb otoczenia społeczno-gospodarczego, będą mogły m.in. być zaliczane do tzw. minimum kadrowego, pełnić funkcje promotorów w przewodach doktorskich, być zatrudnione na stanowisku profesora nadzwyczajnego, czy uzyskać tytuł profesora. Zakłada się, że takie możliwości rozwoju zawodowego będą stanowiły zachętę dla osób planujących karierę naukową do ukierunkowania jej na wdrażanie wyników badań naukowych lub prac rozwojowych. Zwiększenie zainteresowania pracami wdrożeniowymi powinno przełożyć się na intensyfikację współpracy jednostek naukowych z podmiotami funkcjonującymi w ich otoczeniu społeczno-gospodarczym, co z kolei przyczyni się do wzrostu innowacyjności polskiej gospodarki i poprawy jakości życia społeczeństwa.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMNiSW
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuPiotr Dardziński Podsekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMNiSW
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMZREALIZOWANY - Rada Ministrów przyjęła 31 stycznia 2017 r. z autopoprawką
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-

Opcje strony

Data modyfikacji : 21.02.2017
do góry