Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUA35
Tytuł

Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy – Prawo o miarach

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Podatek od towarów i usług jest najważniejszym źródłem dochodów budżetu państwa, dlatego też wielkość i stabilność wpływów z tytułu tego podatku jest niezwykle istotna z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa, a także polityki społecznej i gospodarczej państwa. Jednym z instrumentów umożliwiających kontrolę prawidłowości rozliczeń w podatku VAT jest obowiązek prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących przez podatników dokonujących sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Dotychczasowe doświadczenia z istniejącym system kas rejestrujących
(w kontekście doświadczeń innych krajów) wskazują na konieczność jego modernizacji w celu wykorzystania nowych rozwiązań technologicznych, których skuteczne wprowadzenie wymaga zmiany istniejących ram prawnych. Nowe rozwiązania pozwolą na stosowanie do ewidencji obrotu i kwot podatku należnego ze sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, kas rejestrujących posiadających funkcję przesyłu informacji do systemu informatycznego za pośrednictwem sieci teleinformatycznej. Pozwoli to na ciągłe, zautomatyzowane i bezpośrednie przesyłanie informacji z kas z prowadzonej ewidencji  oraz o zdarzeniach mających znaczenie dla pracy kas, które zaistniały podczas ich użytkowania. Zgromadzone dane służyć będą dla celów analitycznych i kontrolnych. System kontroli przekazywania danych dotyczących obrotu i kwot podatku należnego ewidencjonowanego za pomocą kas rejestrujących stanowi jedno z kluczowych narzędzi do walki z tzw. szarą strefą, co przyczynia się do wzmocnienia uczciwej konkurencji wśród przedsiębiorców.
Ponadto zaobserwowano proceder polegający na tym, że w przypadku gdy klient nie zabierze paragonu dokumentującego sprzedaż, sprzedający, w zamian za korzyść majątkową, wystawiają do takich paragonów tzw. „puste faktury” na podatników, którzy na ich podstawie dokonują odliczenia podatku VAT oraz zawyżają koszty podatkowe. Wprowadzenie przepisów uniemożliwiających prowadzenie takiego procederu jest zatem niezbędne. Napływające sygnały dotyczą nadużyć głównie w branży paliwowej (nabycie paliwa na stacjach paliw) oraz budowlanej (zakupy materiałów budowlanych), jednakże zasadne jest wprowadzenie regulacji zapobiegających takiemu procederowi o charakterze generalnym, obejmującym wszystkie transakcje na rynku (które potencjalnie mogłyby stać się przedmiotem nadużyć).

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Proponuje się wprowadzenie w ustawie o podatku od towarów następujących regulacji dotyczących:
1. Wystawiania faktur - polegającej na tym, iż w przypadku sprzedaży zarejestrowanej przy zastosowaniu kasy rejestrującej, fakturę wystawia się na rzecz nabywcy towarów i usług będącego podatnikiem, wyłącznie, jeżeli paragon dokumentujący tę sprzedaż zawiera numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku albo podatku od wartości dodanej. Takie rozwiązanie pozwoli na eliminację procederu wystawiania faktur na podstawie zebranych paragonów pozostawionych przez innych klientów.
2. Wprowadzenia podstaw prawnych do stosowania przez podatników nowego rodzaju kas rejestrujących umożliwiających, oprócz zapisu w pamięci kasy, również przekazywanie w sposób ciągły, zautomatyzowany i bezpośredni informacji z kas rejestrujących, z prowadzonej ewidencji oraz o zdarzeniach mających znaczenie dla pracy kas, które zaistniały podczas ich użytkowania, do systemu informatycznego (Centralnego Repozytorium Kas) prowadzonego przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. System ten będzie odbierał i gromadził informacje z kas rejestrujących w celach analitycznych i kontrolnych. Wprowadzenie tego rozwiązania wymusi bardziej rzetelną ewidencję obrotu i kwot podatku VAT. Ponadto dodatkowym celem wprowadzenia tego narzędzia jest wzmocnienie czynnika kontrolnego w systemie ewidencji obrotu - podatnik będzie miał świadomość, że jego działalność podlega monitorowaniu przez cały okres prowadzenia działalności.
3. Zmian zakresu obowiązków podatników w związku z wdrożeniem nowego systemu kas:
a) w zakresie zniesienia obowiązku zgłoszenia kasy rejestrującej do naczelnika urzędu skarbowego w celu otrzymania numeru ewidencyjnego (co do zasady kasy rejestrujące będą się łączyły z Centralnym Repozytorium Kas), a fiskalizacja i tym samym zgłoszenie kasy do naczelnika urzędu skarbowego będą dokonywały się automatycznie;
b) w przypadku, gdy z przyczyn niezależnych od podatnika w sposób trwały nie jest możliwe zapewnienie połączenia kasy poprzez sieć teleinformatyczną z systemem informatycznym (Centralnym Repozytorium Kas) umożliwiającego przekazywanie informacji w sposób ciągły, podatnik byłby zobowiązany do uzyskania zgody naczelnika urzędu skarbowego na przesyłanie tych informacji w odstępach czasowych;
c) w przypadku, gdy z przyczyn niezależnych od podatnika przejściowo nie jest możliwe zapewnienie połączenia kasy poprzez sieć teleinformatyczną z systemem informatycznym (Centralnym Repozytorium Kas), podatnik byłby zobowiązany do zapewnienia tego połączenia niezwłocznie po ustaniu tych przyczyn, jednocześnie byłby zobowiązany do prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy;
d) wprowadzenia obowiązku przekazywania informacji z kas do Centralnego Repozytorium Kas w postaci elektronicznej odpowiadającej strukturze logicznej, o której mowa w art. 193a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa.
4.  Dopuszczenia do stosowania przez podatników do prowadzenia ewidencji wyłącznie kas rejestrujących, które są nabyte lub używane na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub umów o podobnym charakterze, pod warunkiem, że na dzień fiskalizacji kasy te są objęte potwierdzeniem Prezesa Głównego Urzędu Miar.
5. Zmiany systemu dofinansowania do nabycia kas, tj. przewiduje się refundację (w wysokości 90 % ceny zakupu (bez podatku), nie więcej niż 1000 zł) tylko w przypadku nabycia nowego rodzaju kas. Regulacja ta ma na celu promowanie nowego rodzaju kas do ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego (do podatników, którzy nabyli kasy przed wejściem w życie ustawy zmieniającej będą miały zastosowanie przepisy w brzmieniu dotychczasowym).
6. Wydłużenia okresu z 3 do 4 lat, do zwrotu przez podatników odliczonych lub zwróconych im kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących. Zgodnie z nową regulacją zwrotu należy dokonać w przypadku zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej lub niepoddania kas rejestrujących w obowiązujących terminach obowiązkowemu przeglądowi technicznemu przez właściwy serwis, a także w przypadku naruszenia warunków związanych z odliczeniem tych kwot, a nie jak było dotychczas w przypadku „zaprzestania używania kasy”, niedokonania zgłoszenia kasy do obowiązkowego przeglądu technicznego albo naruszenia warunków związanych z odliczeniem tych kwot. Do podatników, którzy nabyli kasy przed wejściem w życie ustawy zmieniającej będzie miał zastosowanie przepis w brzmieniu dotychczasowym, z wyłączeniem podatników, którzy obligatoryjnie zostali obowiązani do stosowania nowego rodzaju kas.
7. Skrócenia terminu ważności potwierdzeń dla kas z elektronicznym zapisem kopii do dnia 31.12.2023 r., a dla kas z kopią papierową do dnia 31.12.2019 r. oraz wprowadzenia regulacji, zgodnie z którą w przypadku zapełnienia się pamięci fiskalnej kasy z kopią papierową, pamięć ta nie podlega wymianie. Działania te pozwolą na systematyczne, rozciągnięte w czasie zastępowanie najstarszych, przestarzałych technologicznie kas rejestrujących, nowymi kasami.
8. Dopuszczenia, co do zasady, używania dotychczasowych kas przez podatników, z zastrzeżeniem wprowadzenia dla wybranych branż obowiązku stosowania tylko nowego rodzaju kas. Ze względu na wiele sygnałów ze strony służb kontrolnych wskazujących obszary podwyższonego ryzyka występowania nieprawidłowości w zakresie ewidencjonowania, wprowadzony zostanie obowiązek stosowania nowego rodzaju kas rejestrujących w następujących branżach: usługi motoryzacyjne i wulkanizacyjne, sprzedaż benzyny silnikowej, oleju napędowego, gazu przeznaczonego do napędu silników spalinowych, usługi gastronomiczne i budowlane, usługi fryzjerskie, kosmetyczne i kosmetologiczne, usługi w zakresie krótkotrwałego zakwaterowania oraz usługi fitness.

Proponuje się wprowadzenie regulacji zmieniającej art. 24 ust. 2 pkt 12 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach, stanowiącej dostosowanie do regulacji wprowadzonej w ustawie o podatku od towarów i usług w zakresie zmiany potwierdzenia. Producenci kas w celu wprowadzenia danego typu kasy rejestrującej do obrotu na terytorium kraju, są obowiązani do uzyskania dla tej kasy potwierdzenia Prezesa Głównego Urzędu Miar, że spełnia ona funkcje wymienione w ustawie o podatku od towarów i usług oraz kryteria i warunki techniczne określone w rozporządzeniu „technicznym”. W przypadku zmiany programu pracy kasy rejestrującej Prezes GUM będzie mógł dokonać zmiany uprzednio wydanej decyzji.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMF
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuPaweł Gruza Podsekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMF
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMZREALIZOWANY - Rada Ministrów przyjęła 5 kwietnia 2018 r.
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-
Data modyfikacji : 13.04.2018
Rejestr zmian