Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów


Numer projektuUD229
Tytuł
Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Projektowana ustawa ma na celu umożliwienie restrukturyzacji i wcześniejszej spłaty długu jednostek samorządu terytorialnego (JST) oraz wzmocnienie mechanizmów prawnych służących zwiększeniu ich bezpieczeństwa finansowego. Na potrzebę dokonania zmian wskazują  wnioski z przeprowadzonej przez MF analizy  dotychczasowego funkcjonowania indywidualnego wskaźnika spłaty zadłużenia, a także postulaty regionalnych izb obrachunkowych,  Najwyższej Izby Kontroli oraz propozycje organizacji samorządowych.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

1. Umożliwienie w praktyce restrukturyzacji i wcześniejszej spłaty długu JST poprzez umożliwienie spłaty istniejącego zadłużenia nowym długiem o niższych kosztach obsługi, czy też własnymi środkami finansowymi (np. nadwyżką budżetową z lat poprzednich). W efekcie JST, które zaciągnęły  zobowiązania, będą mogły je spłacić lub zamienić na bardziej korzystne, co jest uzasadnione z ekonomicznego punktu widzenia.
2. Wzmocnienie mechanizmów prawnych służących zwiększeniu bezpieczeństwa finansowego JST.
Uwzględnienie przy wyliczaniu indywidualnego wskaźnika zadłużenia, tych zobowiązań, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu – w celu wyeliminowania obchodzenia wskaźnika zadłużenia poprzez korzystanie z takich instrumentów, które nie są objęte wskaźnikiem zadłużenia.
Obecnie nie są uwzględniane zobowiązania, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu (m.in. niestandardowe instrumenty finansowania). Niektóre jednostki samorządu terytorialnego, w celu „obchodzenia” wskaźnika zadłużenia,  korzystają z takich instrumentów, na co wskazują organy nadzoru: NIK, RIO.
3. Wprowadzenie wymogu uzyskania pozytywnej opinii regionalnej izby obrachunkowej  o możliwości spłaty zadłużenia JST (obecnie nie ma wymogu, by była to opinia pozytywna).
4. Objęcie zobowiązań, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki  ograniczeniem takim jak dla tradycyjnych kredytów i pożyczek (np. wymóg ponoszenia kosztów obsługi co najmniej raz do roku )  – pozwoli to na przeciwdziałanie kumulacji spłaty długu.
5. Doprecyzowanie, że po zakończeniu roku budżetowego, do wyliczenia  relacji z art. 243 ustawy o finansach publicznych brane są wielkości  wykonane, a nie planowane (często wielkości planowane różnią się od wykonania).
6. Wyłączenie wolnych środków z  reguły dotyczącej zrównoważenia budżetu, określonej w art. 242 ustawy o finansach publicznej, aby JST nie zaciągały nadmiernych kredytów. Obecnie zdarza się, że jednostki samorządu terytorialnego zaciągają celowo wyższe kredyty, które w tej regule dodaje się do dochodów, aby wygenerować w ten sposób wyższe wydatki (na takie praktyki wskazują NIK i RIO).

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMRiF
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuHanna Majszczyk Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMRiF
Planowany termin przyjęcia projektu przez RM
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-