Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUC41
Tytuł

Projekt ustawy o zmianie ustawy o efektywności energetycznej oraz niektórych innych ustaw

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Wdrożenie prawa Unii Europejskiej - dyrektywy Parlamenty Europejskiego i Rady 2018/2002/UE z dnia 11 grudnia 2018 r. zmieniającej dyrektywę 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej (Dz. U. UE L 328 z 21.12.2018, str. 210) zwanej dalej „dyrektywa 2018/2002/UE”.
Całkowity cel oszczędności energii na poziomie unijnym wynikający z dyrektywy 2018/2002/UE wynosi 32,5% w stosunku do scenariusza referencyjnego. Ten cel przekłada się na maksymalne zużycie energii pierwotnej wynoszące 1 273 Mtoe oraz finalnej 956 Mtoe w roku 2030 dla całej UE. W Krajowym planie na rzecz energii i klimatu na lata 2021-2030 zadeklarowano osiągnięcie oszczędności energii pierwotnej do 2030 r., w odniesieniu do prognozy PRIMES 2007, na poziomie 23%, co oznacza oszczędność energii pierwotnej rzędu 27 Mtoe.
Dyrektywa 2018/2002/UE w art. 7 zobowiązuje państwa członkowskie UE do osiągnięcia w latach 2021-2030 łącznych oszczędności zużycia energii finalnej, równoważnych corocznym nowym oszczędnościom w wysokości 0,8% średniorocznego zużycia energii finalnej z lat 2016 -2018. Ponadto wskazano, że nie jest możliwe obniżenie całkowitego wolumenu oszczędności poprzez wyłączenie zużycia energii w sektorze transportu, przy czym nałożony dyrektywą obowiązek może być osiągnięty zarówno poprzez dedykowany system służący poprawie efektywności energetycznej, jak również przez środki alternatywne, spełniające określone wymogi. Aby uniknąć zagrożenia w postaci nieosiągnięcia określonego poziomu oszczędności, istnieje konieczność dostosowania istniejących i wprowadzenie nowych środków wzrostu efektywności energetycznej do realizacji celów do końca 2020 i w latach 2021-2030 z możliwością przedłużenia po tym okresie.
Ponadto, konieczne jest uchylenie części krajowych przepisów ustawowych dotyczących obowiązków w zakresie sporządzania krajowego planu działań dotyczącego efektywności energetycznej, w związku z faktem, iż obowiązki te zostały określone unijnym rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany dyrektywy 94/22/WE, dyrektywy 98/70/WE, dyrektywy 2009/31/WE, rozporządzenia (WE) nr 663/2009, rozporządzenia (WE) nr 715/2009, dyrektywy 2009/73/WE, dyrektywy 2009/119/WE, dyrektywy 2010/31/UE, dyrektywy 2012/27/UE, dyrektywy 2013/30/UE i dyrektywy 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 525/2013.
Termin implementacji dyrektywy 2018/2002/UE upływa z dniem 25 czerwca 2020 r.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Przedmiotowy projekt ustawy zmienia ustawę z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 545), ze względu na konieczność dostosowania regulacji krajowych do wymagań przyjętych w dyrektywie 2018/2002/UE.
W celu zapewnienia prawidłowej implementacji niezbędne jest uchwalenie zmian w prawie w zakresie realizacji wyznaczonego celu.
W szczególności, konieczne jest rozszerzenie przepisów w zakresie umów o poprawę efektywności energetycznej (firmy typu ESCO), zmodyfikowanie systemu świadectw efektywności energetycznej tak, aby zapewnić jego większą skuteczność w stymulowaniu przedsięwzięć ukierunkowanych na wzrost efektywności energetycznej, ponadto wprowadzenie dodatkowych (obok świadectw efektywności energetycznej) środków alternatywnych, służących realizacji wyznaczonego przepisami unijnymi celu, ustanowienie nowych oraz weryfikacja dotychczasowych zasad dotyczących oceny poziomu osiąganych oszczędności. Wprowadzenie mechanizmu zabezpieczającego efektywne wykorzystanie opłaty zastępczej, który będzie wspierał wyznaczenie jej stałego poziomu w kolejnych latach, a także wprowadzenie dodatkowych zasad zapobiegających podwójnemu zliczaniu oszczędności, w szczególności w przypadku możliwości korzystania z kilku systemów wsparcia.
Stosownie do wymagań ww. dyrektywy projektowana ustawa poszerza katalog podmiotów objętych systemem świadectw efektywności energetycznej o przedsiębiorstwa energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie dystrybucji i sprzedaży paliw ciekłych. Obowiązujący system świadectw efektywności energetycznej okazał się niewystarczający w zakresie wypełnienia wyznaczonego celu, stąd pojawiła się konieczność objęcia systemem większej liczby podmiotów tj. dystrybutorów i sprzedawców paliw ciekłych. Celem, który powinien zostać osiągnięty w sektorze paliw ciekłych jest realizowanie przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej, dzięki którym można oszacować potencjał uzyskanych oszczędności zużycia energii.
Proponowane rozwiązania wprowadzają również środki alternatywne wobec obowiązujących obecnie, jak również umożliwią zaliczanie uzyskanych oszczędności przez inne podmioty, niż te, które wskazuje obowiązująca ustawa.
Wprowadzenie środków alternatywnych przy jednoczesnym uwzględnieniu już realizowanych projektów (np. program „Czyste powietrze”) służy ponadto wypełnieniu obowiązku, nałożonego dyrektywą 2018/2002/UE w zakresie uwzględnienia zjawiska ubóstwa energetycznego przy opracowywaniu środków z dziedziny efektywności energetycznej.
Projektowana ustawa doprecyzowuje zakres sprawozdania przekazywanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej o obowiązek ujęcia w nim wysokości środków przeznaczonych na realizację przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej w danym roku oraz wysokość oszczędności energii finalnej uzyskanej w wyniku realizacji takich przedsięwzięć, w podziale na rodzaje przedsięwzięć wraz z określeniem wysokości środków przeznaczonych na realizację każdego przedsięwzięcia służącego poprawie efektywności energetycznej oraz planowanych oszczędnościach energii finalnej dla tego przedsięwzięcia.
Informacje dotyczące przeprowadzonych działań mających na celu wzrost efektywności energetycznej podejmowanych przez różne organy publiczne i podmioty prywatne stanowią istotne źródło wiedzy na temat funkcjonowania systemu.
Projektowana ustawa porządkuje obowiązek w zakresie agregacji i dostarczania istotnych danych, które po odpowiedniej obróbce statystycznej i analizie powinny służyć m.in. do monitorowania działania systemu aby można było dokonać właściwej oceny i weryfikacji wprowadzonych rozwiązań. Wprowadza się centralny rejestr oszczędności energii realizowanych za pomocą środków alternatywnych wobec systemu białych certyfikatów.
Projektowana ustawa wprowadza także zmiany w zakresie ustawy z 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne. Zmiana w treści art. 5 ust. 6c wspomnianej ustawy polega na uwzględnieniu dostawców gazu ziemnego i ciepła. Wynika to z art.10 i art.11 EED 2012/27/UE zmienianych dyrektywą 2018/2002 dotyczących informowania odbiorców końcowych o opomiarowaniu i o rozliczeniach zużycia energii elektrycznej, gazu ziemnego lub ciepła.
W projekcie ustawy znalazły się zmiany do ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (Dz. U. z 2019 r., poz. 2020) – dalej UKSC. Zadania wynikające z UKSC obejmują między innymi identyfikację podmiotów w drodze decyzji administracyjnej pod kątem uznania ich za operatora usługi kluczowej (OUK), prowadzenie postępowań administracyjnych, a także kontroli wyznaczonych OUK pod kątem przestrzegania przepisów. Proponowane zmiany rozwiązują problem braku uczestnictwa ministra właściwego ds. energii w pracach Kolegium do Spraw Cyberbezpieczeństwa, zwane dalej „kolegium”, (art. 66 UKSC), którego działalność ma bezpośredni wpływ na wiele innych aspektów funkcjonowania państwa.
Mając na uwadze powyższe, konieczne jest uchwalenie stosownych zmian na poziomie ustawowym do 25 czerwca 2020 roku.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMK
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuJacek Ozdoba Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMK
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMIII kwartał 2020 r.
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-

Opcje strony

do góry