Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUD136
Tytuł

Projekt ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Podjęcie prac nad projektem ustawy wynika przede wszystkim z konieczności wsparcia jednostek samorządu terytorialnego w zakresie ustabilizowania kosztów gospodarki odpadami oraz poprawy sytuacji na krajowym rynku gospodarki odpadami komunalnymi. Zawarte w projekcie ustawy propozycje mają na celu w szczególności:
1. ustabilizowanie kosztów gminnych systemów gospodarowania odpadami komunalnymi i usprawnienie ich funkcjonowania,
2. zagwarantowanie osiągnięcia nałożonych na gminy poziomów recyklingu oraz przygotowania do ponownego użycia odpadów komunalnych,
3. ułatwienie dostępu do instalacji przetwarzających odpady komunalne,
- z uwzględnieniem prowadzonych równolegle prac nad systemem rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP).

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Projekt zawiera rozwiązania mające na celu:
1. umożliwienie obliczania poziomu recyklingu i przygotowanie do ponownego użycia za rok 2020 nadal metodą odnoszącą się do 4 frakcji odpadów, a nie wszystkich wytworzonych;
2. zastosowanie metody odnoszącej się do wszystkich wytworzonych odpadów dopiero do obliczania poziomu od roku   2021 (umożliwiają to przepisy UE);  
3. zmiany w zakresie wymagań dla celów recyklingu na poszczególne lata: 2020, 2025, 2030, 2035;
4. wskazanie, że gminy w pierwszej kolejności mają zapewnić przygotowanie do ponownego użycia i recykling odpadów zebranych selektywnie oraz odpadów powstających w procesie sortowania;
5. usunięcie z ustawy o odpadach 30% limitu udziału termicznego przekształcania odpadów komunalnych i pochodzących z przetwarzania odpadów komunalnych wraz z przepisami z nim związanymi, w tym uchylenie upoważnienia do wydania przez ministra właściwego ds.  klimatu rozporządzenia w sprawie listy spalarni;
6. przesunięcie terminów opracowania i przedłożenia sprawozdań z wojewódzkich planów gospodarki odpadami za lata 2017-2019 oraz krajowego planu gospodarki odpadami  za lata 2017-2019;
7. przesunięcie terminu utworzenia w BDO modułu potwierdzeń wykonania recyklingu/odzysku.

Wyżej wymienione propozycje zmian umożliwią gminom zastosowanie rozwiązań, które mogą wpłynąć na ustabilizowanie kosztów odbioru oraz zagospodarowania odpadów komunalnych. Zaproponowane przepisy umożliwią również stopniowe dochodzenie do wymaganych przez UE poziomów recyklingu.  Obecnie obowiązujące regulacje stanowią  nadregulację prawa krajowego względem prawa wspólnotowego, dlatego wprowadzono zmiany, które mają na celu umożliwienie osiągnięcia przez gminy wymaganych poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia, które wg obecnie obowiązujących przepisów ustawy należy obliczać względem całkowitej masy odpadów komunalnych (po wprowadzeniu zmian ww. poziom będzie obliczany w odniesieniu do 4 frakcji odpadów, co daje korzystniejsze wyniki). Brak zmiany sposobu liczenia ww. poziomu za rok 2020, w konsekwencji może doprowadzić do strat budżetów gminnych z tytułu nakładanych przez Inspekcję Ochrony Środowiska kar szacowanych w skali całego kraju na ok. 900 mln zł. Stąd proponuje się w 2020 r. powrót do dopuszczalnej prawem wspólnotowym metody obliczania poziomów stosowanej w 2019 r. i latach wcześniejszych. Metoda obliczania ww. poziomu odnosząca się do wszystkich wytworzonych odpadów komunalnych stosowana by była dopiero do obliczeń za rok 2021 (sprawozdania składane w 2022 r.).
Zaproponowane uchylenie art. 35b i 35c  ustawy o odpadach wynika z sygnalizowanego przez samorządy umożliwienia budowy niewielkich instalacji pełniących rolę lokalnych ciepłowni, w których spalane będą odpady.  Takie instalacje są  odpowiedzią na lokalne zapotrzebowanie na ciepło systemowe (często w związku z likwidacją starych jednostek węglowych).
W związku z wydłużonymi terminami składania poszczególnych sprawozdań odpadowych (w związku z pandemią) utrudnione może być wypełnienie ustawowego obowiązku opracowania przez marszałków województw sprawozdań z wojewódzkich planów gospodarki odpadami za lata 2017-2019, przedłożenia sejmikowi województwa oraz ministrowi właściwemu do spraw klimatu w terminie do końca 2020 r. Natomiast opóźnienie w przekazaniu do ministra właściwego do spraw klimatu sprawozdań z wpgo mogłoby wpłynąć z kolei na niedotrzymanie wynikającego z art. 39 ust. 3 pkt 1 ustawy o odpadach terminu przedłożenia przez ministra właściwego do spraw klimatu sprawozdania z realizacji krajowego planu gospodarki odpadami Radzie Ministrów. W celu zapewnienia pełnych i kompleksowych danych  zaproponowano wydłużenie terminów na przekazanie ww. sprawozdań (odpowiednio: do marca 2021 oraz do września 2021).
Ze względu na prowadzone równolegle prace nad projektem ustawy dotyczącym systemu ROP, który przewiduje zmiany m.in. w zakresie dokumentów potwierdzających recykling/odzysk, przesunięto uruchomienie modułu potwierdzeń w ramach systemu BDO z 1 stycznia 2021 roku na dzień 1 stycznia 2022 r. Pozwoli to uniknąć konieczności modyfikacji tego modułu po kilku miesiącach od jego uruchomienia, co wiązałoby się z koniecznością poniesienia dodatkowych nakładów finansowych w tym zakresie.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMKiŚ
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuMichał Kurtyka Minister Klimatu i Środowiska
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMKiŚ
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMIV kwartał 2020 r.
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-

Opcje strony

do góry