Rejestr zmian

Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Powrót
Projekt ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami
Nazwa Data Stara wartość Nowa wartość

Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

17.06.2016 14:48

Projekt ustawy o obowiązkowej wymianie informacji w dziedzinie opodatkowania związany jest koniecznością implementacji do krajowego porządku prawnego:
1. Dyrektywy Rady 2014/107/UE z dnia 9 grudnia 2014 r. zmieniającej Dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania (Dz. Urz. UE L 359, Tom 57 z 16.12.2014, s. 1-30) oraz
2. regulacji umożliwiających automatyczną wymianę informacji w dziedzinie opodatkowania również z innymi niż unijne państwami w oparciu o procedury Common Reporting Standard (CRS), do których wprowadzenia Rzeczpospolita zobowiązała się w podpisanym w dniu 29.10.2014 r. w Wielostronnym porozumieniu właściwych władz w sprawie automatycznej wymiany informacji finansowych.
Państwa członkowskie zostały zobowiązane do wprowadzenia przepisów dyrektywy 2014/107/UE w życie od dnia 1 stycznia 2016 r.
Przeprowadzenie ww. implementacji wymaga uregulowania całości przedmiotowej problematyki w ramach ustawy szczególnej.
Potrzeba wprowadzania planowanych w projekcie rozwiązań związana jest ponadto z działaniami podejmowanymi w ramach przeciwdziałania transgranicznym oszustwom podatkowym i unikaniu opodatkowania. Dostrzegając konieczność podjęcia działań w tym zakresie Komisja Europejska zdecydowała się na promowanie automatycznej wymiany informacji jako przyszłego europejskiego i międzynarodowego standardu dla przejrzystości i wymiany informacji w sprawach podatkowych. Znaczenie automatycznej wymiany informacji jako jednego ze środków zwalczania oszustw podatkowych i uchylania się od opodatkowania w wymiarze transgranicznym zostało również uznane na szczeblu międzynarodowym (grupa G-20 i grupa G-8).

Projekt ustawy o obowiązkowej wymianie informacji w dziedzinie opodatkowania związany jest z koniecznością implementacji do krajowego porządku prawnego:
1) dyrektywy Rady 2014/107/UE z dnia 9 grudnia 2014 r. zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania (Dz. Urz. UE L 359 z 16.12.2014 str. 1);
2) dyrektywy Rady (UE) 2015/2060 z dnia 10 listopada 2015 r. uchylającej dyrektywę 2003/48/WE w sprawie opodatkowania dochodów z oszczędności w formie wypłacanych odsetek (Dz. Urz. UE L 301 z 18.11.2015 str. 1);
3) regulacji umożliwiających automatyczną wymianę informacji w dziedzinie opodatkowania również z innymi niż unijne państwami w oparciu o procedury Common Reporting Standard (CRS), do których wprowadzenia Rzeczpospolita zobowiązała się w podpisanym w dniu 29 października 2014 r. Wielostronnym porozumieniu właściwych władz w sprawie automatycznej wymiany informacji finansowych (Competent Authority Agreement);
4) dyrektywy Rady (UE) 2015/2376 z dnia 8 grudnia 2015 r. zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania (Dz. Urz. UE L 332 z 18.12.2015.332 str. 1) przewidującej automatyczną wymianę informacji w odniesieniu do interpretacji indywidualnych o wymiarze transgranicznym i porozumień w sprawach ustalenia cen transakcyjnych;
5) dyrektywy Rady (UE) zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania przewidującej automatyczną wymianę informacji podatkowych o jednostkach wchodzących w skład grupy podmiotów (znajdującej się aktualnie na ostatnim etapie uchwalania).
Zasadniczy przedmiot projektowanej ustawy stanowi implementacja do krajowego porządku prawnego dyrektywy 2014/107/UE przewidującej rozszerzenie automatycznej wymiany informacji między państwami członkowskimi poprzez wprowadzenie systemu obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania w odniesieniu do informacji finansowych. Projekt ustawy wprowadza ponadto regulacje umożliwiające automatyczną wymianę informacji w dziedzinie opodatkowania z innymi niż unijne państwami w oparciu o procedury Common Reporting Standard (CRS).
Z harmonogramem stosowania przez państwa członkowskie dyrektywy 2014/107/UE skoordynowane jest uchylenie dyrektywy 2003/48/WE w sprawie opodatkowania dochodów z oszczędności w formie wypłacanych odsetek, co nastąpiło na mocy dyrektywy 2015/2060. Ma to na celu przejście na jednolity globalny standard w zakresie automatycznej wymiany informacji i uniknięcie sytuacji, w której równolegle byłyby stosowane dwa standardy sprawozdawczości w UE.
Projekt ustawy obejmuje również zasady wymiany informacji podatkowych z innymi państwami, które w aktualnym stanie prawnym uregulowane są w dziale VIIa ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.). Jednolitość materii szeroko rozumianej wymiany informacji w sprawach podatkowych przemawia bowiem za wyczerpującym uregulowaniem tych kwestii w jednym akcie prawnym.
Dokonując implementacji dyrektywy Rady 2015/2376 w Dziale IV projektu przewidziano procedurę automatycznej wymiany informacji o interpretacjach indywidualnych i decyzjach w sprawach cen transakcyjnych. Rzeczypospolita Polska będzie państwem zarówno wysyłającym jak i otrzymującym informacje w ramach nowej procedury. W projekcie uwzględniono również wynik prac nad kolejną zmianą dyrektywy 2011/16/UE (wniosek w sprawie dyrektywy Rady – wersja na dzień 15 marca 2016 r. po posiedzeniu ECOFIN w dniu 8 marca 2016 r. – KOM(2016) 25), w zakresie automatycznej wymiany informacji podatkowych o jednostkach wchodzących w skład grupy podmiotów. Zmiana dyrektywy przewiduje rozszerzenie mechanizmu automatycznej wymiany pomiędzy państwami Unii Europejskiej na informacje uzyskiwane w ramach tzw. sprawozdań wg krajów (Country-by-Country Reports – CbCR).
Implementacja wskazanych dyrektyw unijnych ma przede wszystkim na celu poprawę skuteczności walki z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania. Te negatywne dla stanu finansów publicznych zjawiska związane są ze wzrostem mobilności podatników i liczby zawieranych transakcji na szczeblu międzynarodowym, a także internacjonalizacją instrumentów finansowych. Informacje uzyskane w ramach wymiany z innymi państwami mogą być przydatne w działaniach mających na celu ograniczenie i eliminację podwójnego opodatkowania oraz uchylania się od opodatkowania (w szczególności identyfikację przypadków, w których niezbędne będzie zwrócenie się o szczegółowe informacje do danego państwa członkowskiego), jak również walkę z oszustwami podatkowymi.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

17.06.2016 14:48

Przewidziana w Dyrektywie Rady 2014/107/UE automatyczna wymiana informacji ma umożliwić krajowym administracjom podatkowym pozyskiwanie z instytucji finansowych określonych z góry informacji w stosunku do rachunków zidentyfikowanych przez nie jako prowadzone dla nierezydentów lub podmiotów przez nie kontrolowanych, bez uprzedniego wniosku, w ustalonych z góry, regularnych odstępach czasu. Uzyskane w tym trybie informacje będą w dalszej kolejności podlegały systematycznemu przekazywaniu państwu członkowskiemu właściwemu dla poszczególnych nierezydentów. Automatycznej wymianie podlegały będą w szczególności informacje o imieniu i nazwisku/nazwie, adresie, numerze(-ach) identyfikacyjnym podatnika (NIP) oraz dacie i miejscu urodzenia (w przypadku osób fizycznych) każdej osoby raportowanej, która jest posiadaczem rachunku, numerze, saldzie oraz wartości. Dyrektywa Rady 2014/107/UE wymaga ponadto aby państwa członkowskie wprowadziły odpowiednie regulacje obligujące swoje raportujące instytucje finansowe do wykonywania zasad sprawozdawczych i zasad należytej staranności zawartych w załącznikach I i II oraz do zapewnienia skutecznego wdrożenia i przestrzegania tych zasad zgodnie z załącznikiem I sekcja IX.
Przewidziane w Dyrektywie Rady 2014/107/UE regulacje bazują na rozwiązaniach opracowanych przez OECD w ramach procedury CRS. Zasadniczym bowiem celem przy projektowaniu Dyrektywy było zapewnienie pełnej zgodności wymiany informacji w Unii ze zmianami na szczeblu międzynarodowym. Dzięki takiemu podejściu ustawodawca unijny miał na względzie zminimalizowanie kosztów i obciążeń administracyjnych związanych z obsługą systemu wymiany informacji zarówno po stronie administracji podatkowych, jak i podmiotów gospodarczych. W efekcie przy wdrażaniu niniejszej dyrektywy państwa członkowskie powinny korzystać z komentarzy do modelu umowy między właściwymi organami i do wspólnego standardu do wymiany informacji, opracowanych przez OECD, jako źródła przykładów lub interpretacji oraz w celu zapewnienia spójności stosowania we wszystkich państwach członkowskich. Ponadto, przyjęte w Dyrektywie zasady sprawozdawcze i zasady należytej staranności stanowią powielenie przyjętych na tej płaszczyźnie rozwiązań w ramach procedury CRS.
Projekt przewiduje rozszerzenie zakresu automatycznej wymiany informacji na państwa inne niż kraje członkowskie -  uczestniczące w systemie automatycznej wymiany informacji opartym na globalnym standardzie OECD.

Przewidziana w dyrektywie Rady 2014/107/UE automatyczna wymiana informacji ma umożliwić krajowym administracjom podatkowym pozyskiwanie z instytucji finansowych określonych z góry informacji w stosunku do rachunków zidentyfikowanych przez nie jako prowadzone dla nierezydentów lub podmiotów przez nie kontrolowanych, bez uprzedniego wniosku, w ustalonych z góry, regularnych odstępach czasu. Uzyskane w tym trybie informacje będą w dalszej kolejności podlegały systematycznemu przekazywaniu państwu członkowskiemu właściwemu dla poszczególnych nierezydentów. Automatycznej wymianie podlegały będą w szczególności informacje o imieniu i nazwisku/nazwie, adresie, numerze(-ach) identyfikacyjnym podatnika oraz dacie i miejscu urodzenia (w przypadku osób fizycznych) każdej osoby raportowanej, która jest posiadaczem rachunku, numerze rachunku, jego saldzie oraz wartości. Dyrektywa 2014/107/UE wymaga ponadto wprowadzenia przez państwa członkowskie odpowiednich regulacji obligujących swoje raportujące instytucje finansowe do wykonywania zasad sprawozdawczych i zasad należytej staranności zawartych w załącznikach I i II oraz do zapewnienia skutecznego wdrożenia i przestrzegania tych zasad zgodnie z załącznikiem I sekcja IX. Przewidziane w tym zakresie rozwiązania zostaną wykorzystane na płaszczyźnie automatycznej wymiany informacji w ramach Common Reporting Standard. Przewidziane bowiem w dyrektywie 2014/107/UE zasady sprawozdawcze i zasady należytej staranności stanowią powielenie przyjętych na tej płaszczyźnie rozwiązań w ramach procedury CRS. Dokonując wdrożenia globalnego standardu OECD projektodawca zdecydował się również na przyjęcie, zaproponowanego w Komentarzu do standardu automatycznej wymiany informacji dla celów podatkowych tzw. Wider approach to the Common Reporting Standard. Realizacja tego zamierzenia w praktyce polega na stworzeniu podstawy prawnej, nakładającej na raportujące instytucje finansowe obowiązek uzyskiwania określonych informacji również od rezydentów państw niebędących aktualnie państwami, które wdrożyły Common Reporting Standard, po to, by informacje te mogły być przekazywane w sposób automatyczny, gdy dane państwo wdroży CRS.
Z uwagi na wzmiankowaną powyżej celowość ujęcia w jednym akcie prawnym kwestii związanych z wymianą informacji podatkowych, projekt ustawy przewiduje również poszerzenie zakresu projektu w kierunku uregulowania w nim całości zagadnień związanych z wymianą informacji podatkowych z innymi państwami. Z tego względu do działu II projektowanej ustawy przeniesiono (z pewnymi modyfikacjami) regulacje do tej pory znajdujące się w Dziale VIIa ustawy – Ordynacja podatkowa. Z uwagi natomiast na konieczność wdrożenia dyrektywy 2015/2060 niezbędnym stało się przyjęcie zmian w prawie krajowym, których istota polega na uchyleniu przepisów wprowadzonych uprzednio w związku z implementacją do polskiego porządku prawnego dyrektywy 2003/48 oraz wprowadzeniu stosownych przepisów przejściowych.
Implementacja dyrektywy Rady 2015/2376/UE umożliwi krajowym administracjom podatkowym pozyskiwanie informacji o rozstrzygnięciach podatkowych (w tym o interpretacjach indywidualnych) oraz uprzednich porozumieniach cenowych od innych państw członkowskich. W zakresie wymienianych informacji znajdą się m.in. streszczenie rozstrzygnięcia, data wydania, okres obowiązywania i dane identyfikacyjne osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej (automatycznej wymianie nie będą podlegać dane osoby fizycznej, nawet jeżeli brała ona udział w danej transakcji/zdarzeniu). Zakres przekazywanych informacji ma m.in. umożliwić ocenę, czy w danej sprawie konieczne jest wystąpieniem z wnioskiem do danego państwa członkowskiego o dalsze szczegółowe informacje, w ramach istniejącej procedury wymiany informacji na wniosek. Informacje, jednakże w ograniczonym zakresie, przekazywane będą również Komisji Europejskiej do celów statystycznych.
Z kolei dyrektywa zmieniająca dyrektywę 2011/16/UE w zakresie automatycznej wymiany informacji podatkowych o jednostkach wchodzących w skład grupy podmiotów umożliwić ma krajowym administracjom podatkowym pozyskiwanie informacji dotyczących poszczególnych grup, zawartych w przekazywanych poszczególnym państwom członkowskim sprawozdaniach wg. krajów (CbCR). Informacja o grupie podmiotów będzie zawierała zasadniczo zestaw danych identyfikacyjnych jednostek wchodzących w skład grupy podmiotów oraz informacje dotyczące wielkości osiągniętych przychodów, zrealizowanego zysku (straty) przed opodatkowaniem, zapłaconego podatku dochodowego, należnego podatku dochodowego, kapitału podstawowego, niepodzielonego zysku z lat ubiegłych, liczby pracowników, aktywów rzeczowych (trwałych i obrotowych), innych niż środki pieniężne i ich odpowiedniki, rodzaju działalności jednostek wchodzących w skład grupy podmiotów - z podziałem na państwa lub terytoria.

Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu

17.06.2016 14:48 Leszek Skiba Podsekretarz Stanu Wiesław Janczyk Sekretarz Stanu

Tytuł projektu

17.06.2016 14:48

Projekt ustawy o obowiązkowej automatycznej wymianie informacji w dziedzinie opodatkowania

Projekt ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami